{"id":10083,"date":"2012-07-26T02:50:56","date_gmt":"2012-07-26T02:50:56","guid":{"rendered":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/?p=10083"},"modified":"2025-08-20T20:24:37","modified_gmt":"2025-08-20T13:24:37","slug":"chua-kim-lien","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/chua-kim-lien\/","title":{"rendered":"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean &#8211; B\u00f4ng Sen Tr\u00ean N\u1edf R\u1ed9 Tr\u00ean M\u1eb7t N\u01b0\u1edbc T\u00e2y H\u1ed3"},"content":{"rendered":"<p><em><strong><span class=\"spip_surligne\">Ch\u00f9a<\/span>\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Kim<\/span>\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Li\u00ean<\/span>\u00a0c\u00f3 t\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 17, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1ng tr\u00ean d\u1ea3i \u0111\u1ea5t c\u1ee7a l\u00e0ng Nghi T\u00e0m, b\u00ean b\u1edd h\u1ed3 T\u00e2y, nay thu\u1ed9c ph\u01b0\u1eddng Qu\u1ea3ng An, qu\u1eadn T\u00e2y H\u1ed3. Du kh\u00e1ch c\u00f3 th\u1ec3 theo \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0nh \u0111ai ph\u00eda b\u1eafc H\u00e0 N\u1ed9i (d\u1ecdc \u0111\u00ea s\u00f4ng H\u1ed3ng), \u0111\u1ebfn Nghi T\u00e0m th\u00ec r\u1ebd xu\u1ed1ng ng\u00f5 1 ph\u1ed1 \u00c2u C\u01a1 l\u00e0 \u0111\u1ebfn\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>.<\/strong><\/em><\/p>\n<p>T\u01b0\u01a1ng truy\u1ec1n n\u01a1i d\u1ef1ng\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0l\u00e0 n\u1ec1n c\u0169 c\u1ee7a cung T\u1eeb Hoa c\u00f3 t\u1eeb \u0111\u1eddi L\u00fd. Nguy\u00ean c\u00f4ng\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00faa<\/span>\u00a0T\u1eeb Hoa, con g\u00e1i vua L\u00fd Th\u1ea7n T\u00f4ng (th\u1ebf k\u1ef7 12) \u0111\u00e3 \u0111em cung n\u1eef t\u1edbi khu v\u1ef1c n\u00e0y tr\u1ed3ng d\u00e2u, nu\u00f4i t\u1eb1m, m\u1edf ra tr\u1ea1i T\u00e0m Tang. Tr\u1ea1i n\u00e0y sau \u0111\u1ed5i t\u00ean l\u00e0 ph\u01b0\u1eddng Nghi T\u00e0m.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" src=\"https:\/\/mytourcdn.com\/upload_images\/Image\/Minh%20Hoang\/ha%20noi\/Chua\/kim%20lien\/44834362.jpg\" alt=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" width=\"706\" height=\"471\" data-index=\"0\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\u00a0&#8211; \u1ea2nh: S\u01b0u t\u1ea7m<\/em><\/p>\n<p>Theo t\u1ea5m bia hi\u1ec7n c\u00f2n trong\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0do B\u00f9i Huy C\u1eadn so\u1ea1n n\u0103m 1868 th\u00ec\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0v\u1ed1n c\u00f3 t\u00ean l\u00e0 \u0110\u1ea1i Bi, do v\u1ee3 ch\u1ed3ng \u00f4ng Nguy\u1ec5n Th\u1ebf H\u1ef1u l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u1eddng n\u00e0y xu\u1ea5t ti\u1ec1n x\u00e2y d\u1ef1ng v\u00e0o n\u0103m 1631. B\u1ea3y n\u0103m sau, nh\u00e2n d\u00e2n g\u00f3p c\u00f4ng \u0111\u1ec3 m\u1edf r\u1ed9ng th\u00eam khu\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>. \u0110\u1ebfn n\u0103m 1771,\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00faa<\/span>\u00a0Tr\u1ecbnh S\u00e2m sai b\u1ecdn Huy \u0110\u0129nh d\u1ee1\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0B\u1ea3o L\u00e2m \u1edf ph\u00eda t\u00e2y kinh th\u00e0nh v\u1ec1 tu b\u1ed5 l\u1ea1i\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0n\u00e0y v\u00e0 \u0111\u1ed5i t\u00ean\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0l\u00e0\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Kim<\/span>\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Li\u00ean<\/span>.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" src=\"https:\/\/mytourcdn.com\/upload_images\/Image\/Minh%20Hoang\/ha%20noi\/Chua\/kim%20lien\/13500883115078b67712dc4.jpg\" alt=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" width=\"706\" height=\"516\" data-index=\"1\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>M\u00e1i c\u1ed5ng ch\u00f9a &#8211; \u1ea2nh: S\u01b0u t\u1ea7m<\/em><\/p>\n<p>Tam quan\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Kim<\/span>\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Li\u00ean<\/span>\u00a0l\u00e0 m\u1ed9t c\u00f4ng tr\u00ecnh ki\u1ebfn tr\u00fac h\u1ebft s\u1ee9c \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o, tr\u00f4ng nh\u01b0 b\u00f4ng sen \u0111ang \u0111\u1ed9 n\u1edf tr\u00ean m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc T\u00e2y H\u1ed3 b\u1ed1n m\u00f9a s\u00f3ng ph\u1ee7. C\u00e1c chi ti\u1ebft tr\u00ean g\u1ed7 \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ea1m n\u1ed5i, ch\u1ea1m l\u1ed9ng h\u00ecnh r\u1ed3ng, h\u00ecnh hoa l\u00e1 tinh x\u1ea3o, uy\u1ec3n chuy\u1ec3n. \u0110\u1ea7u \u0111ao m\u00e1i u\u1ed1n cong, g\u1eafn h\u00ecnh t\u1ee9 linh b\u1eb1ng g\u1ed1m nung. Ba ch\u1eef s\u01a1n son \u201c<span class=\"spip_surligne\">Kim<\/span>\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Li\u00ean<\/span>\u00a0T\u1ef1\u201d ngh\u0129a l\u00e0 \u201c<span class=\"spip_surligne\">Ch\u00f9a<\/span>\u00a0sen v\u00e0ng\u201d n\u1eb1m \u1edf ch\u00ednh gi\u1eefa c\u1eeda\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" src=\"https:\/\/mytourcdn.com\/upload_images\/Image\/Minh%20Hoang\/ha%20noi\/Chua\/kim%20lien\/66230951.jpg\" alt=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" width=\"706\" height=\"530\" data-index=\"2\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Ti\u1ec1n \u0111\u01b0\u1eddng &#8211; \u1ea2nh: S\u01b0u t\u1ea7m<\/em><\/p>\n<p>T\u1eeb Tam quan v\u00e0o\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>, du kh\u00e1ch ph\u1ea3i \u0111i qua m\u1ed9t c\u00e1i s\u00e2n r\u1ed9ng. T\u1ea1i s\u00e2n n\u00e0y hi\u1ec7n c\u00f2n l\u01b0u gi\u1eef t\u1ea5m bia \u0111\u00e1 c\u1ee1 0,8&#215;1,2m, c\u00f3 nhi\u1ec1u h\u00ecnh ch\u1ea1m n\u1ed5i r\u1ea5t \u0111\u1eb9p. Theo c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng t\u1ea5m bia c\u1ed5 c\u00f2n l\u1ea1i \u1edf H\u00e0 N\u1ed9i, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1ng v\u00e0o n\u0103m Th\u00e1i Ho\u00e0 th\u1ee9 nh\u1ea5t, \u0111\u1eddi vua L\u00ea Nh\u00e2n T\u00f4ng n\u0103m 1443.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" src=\"https:\/\/mytourcdn.com\/upload_images\/Image\/Minh%20Hoang\/ha%20noi\/Chua\/kim%20lien\/66230991.jpg\" alt=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" width=\"706\" height=\"530\" data-index=\"3\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Ch\u00ednh \u0111i\u1ec7n &#8211; \u1ea2nh: S\u01b0u t\u1ea7m<\/em><\/p>\n<p>Di\u1ec7n m\u1ea1o\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0nh\u01b0 hi\u1ec7n nay l\u00e0 do l\u1ea7n tr\u00f9ng tu v\u00e0o n\u0103m 1792 v\u1edbi b\u1ed1 c\u1ee5c theo ki\u1ec3u ch\u1eef &#8220;tam&#8221;, g\u1ed3m ba n\u1ebfp nh\u00e0 ch\u1ea1y song song nhau. Ba n\u1ebfp nh\u00e0 \u0111\u1ec1u c\u00f3 hai t\u1ea7ng m\u00e1i theo ki\u1ec3u ch\u1ed3ng di\u00eam, ng\u00f3i v\u1ea3y, \u0111\u1ea7u \u0111ao b\u1eb1ng g\u1ed7 m\u1ec1m m\u1ea1i, ch\u1ea1m kh\u1eafc tinh x\u1ea3o. Nh\u00ecn t\u1eeb ph\u00eda h\u00f4ng\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>, hai t\u1ea7ng m\u00e1i to\u1ea3 ra b\u1ed1n ph\u00eda v\u1edbi 24 l\u00e1 m\u00e1i cao v\u00fat v\u01b0\u01a1n l\u00ean kh\u00f4ng trung t\u1ea1o ra 24 \u0111\u1ea7u \u0111ao, ph\u00f4 di\u1ec5n s\u1ef1 t\u00e0i t\u00ecnh trong ki\u1ebfn tr\u00fac c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a.<\/p>\n<p><span class=\"spip_surligne\">Ch\u00f9a<\/span>\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Kim<\/span>\u00a0<span class=\"spip_surligne\">Li\u00ean<\/span>\u00a0hi\u1ec7n c\u00f2n nhi\u1ec1u t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1eb9p nh\u01b0: b\u1ed9 t\u01b0\u1ee3ng Tam Th\u1ebf, b\u1ed9 t\u01b0\u1ee3ng A-di-\u0111\u00e0, Quan Th\u1ebf \u00c2m&#8230; ch\u1ee9a \u0111\u1ef1ng gi\u00e1 tr\u1ecb ngh\u1ec7 thu\u1eadt cao. Ki\u1ebfn tr\u00fac c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u \u0111i\u1ec3m gi\u1ed1ng\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0T\u00e2y Ph\u01b0\u01a1ng (H\u00e0 T\u00e2y).<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" title=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" src=\"https:\/\/mytourcdn.com\/upload_images\/Image\/Minh%20Hoang\/ha%20noi\/Chua\/kim%20lien\/89255263.jpg\" alt=\"Ch\u00f9a Kim Li\u00ean\" width=\"706\" height=\"530\" data-index=\"4\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Th\u00e1p trong ch\u00f9a &#8211; \u1ea2nh: S\u01b0u t\u1ea7m<\/em><\/p>\n<p>Trong\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t pho t\u01b0\u1ee3ng qu\u00fd khi\u1ebfn gi\u1edbi s\u1eed h\u1ecdc h\u1ebft s\u1ee9c quan t\u00e2m \u0111\u00f3 l\u00e0 pho t\u01b0\u1ee3ng c\u00f3 h\u00ecnh d\u1ea1ng nh\u01b0 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi trung ni\u00ean, r\u00e2u ba ch\u00f2m, m\u00ecnh m\u1eb7c \u00e1o c\u00e0 sa, tay c\u1ea7m h\u1ed1t, \u0111\u1ea7u l\u1ea1i \u0111\u1ed9i m\u0169 mi\u1ec7n. C\u00f3 thuy\u1ebft b\u1ea3o \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u01b0\u1ee3ng\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00faa<\/span>\u00a0Tr\u1ecbnh Giang ho\u1eb7c\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00faa<\/span>\u00a0Tr\u1ecbnh S\u00e2m. Nh\u01b0ng c\u0169ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi cho r\u1eb1ng \u0111\u00f3 l\u00e0 t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a m\u1ed9t v\u1ecb h\u00f2a th\u01b0\u1ee3ng coi gi\u1eef\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0nguy\u00ean l\u00e0 n\u1ed9i th\u1ecb trong ph\u1ee7\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00faa<\/span>\u00a0Tr\u1ecbnh. Ngo\u00e0i pho t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y (c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u00e2y h\u01a1n hai tr\u0103m n\u0103m), \u1edf gian gi\u1eefa\u00a0<span class=\"spip_surligne\">ch\u00f9a<\/span>\u00a0c\u00f3 b\u1ee9c ho\u00e0nh phi &#8220;Ho\u1eb1ng \u1ea8n&#8221; (c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0: \u0110\u1ea1o l\u00fd s\u00e2u s\u1eafc v\u00e0 r\u1ed9ng r\u00e3i) l\u00e0m v\u00e0o n\u0103m 1870. C\u00f2n ho\u00e0nh phi &#8220;<span class=\"spip_surligne\">Li\u00ean<\/span>\u00a0hoa h\u1ea3i h\u1ed9i&#8221; (c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0: C\u1ea3nh sum v\u1ea7y vui \u0111\u1eb9p \u1edf n\u01b0\u1edbc Ph\u1eadt) th\u00ec m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m n\u0103m 1930.<\/p>\n<p><strong><em>\u00a0Ngu\u1ed3n: t\u1ed5ng h\u1ee3p<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ch\u00f9a\u00a0Kim\u00a0Li\u00ean\u00a0c\u00f3 t\u1eeb th\u1ebf k\u1ef7 17, \u0111\u01b0\u1ee3c d\u1ef1ng tr\u00ean d\u1ea3i \u0111\u1ea5t c\u1ee7a l\u00e0ng Nghi T\u00e0m, b\u00ean b\u1edd h\u1ed3 T\u00e2y, nay thu\u1ed9c ph\u01b0\u1eddng Qu\u1ea3ng An, qu\u1eadn T\u00e2y H\u1ed3. Du kh\u00e1ch c\u00f3 th\u1ec3 theo \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0nh \u0111ai ph\u00eda b\u1eafc H\u00e0 N\u1ed9i (d\u1ecdc \u0111\u00ea&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":18574,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7409],"tags":[],"class_list":["post-10083","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-review"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10083","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10083"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10083\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19944,"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10083\/revisions\/19944"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18574"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10083"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10083"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/saoviettravel.com.vn\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10083"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}